Ελληνικές Ορχιδέες In Situ | Dactylorhiza |

Dactylorhiza viridis subsp. viridis(L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase

Dactylorhiza viridis subsp. viridis (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase 1997, Lindleyana 12: 129

Συνώνυμα:

* Satyrium viride L. [βασιώνυμο – συν. της D. viridis s.l.]; Chamorchis viridis (L.) Dumort. [συν. της D. viridis s.l.]; Coeloglossum bracteatum var. kashmiricum Soó; Coeloglossum islandicum (Lindl.) Kom.; Coeloglossum kaschmirianum Schltr.; Coeloglossum nankotaizanense (Masam.) Masam.; Coeloglossum taiwanianum S.S.Ying; Coeloglossum vaillantii (Ten.) Schur; Coeloglossum viride (L.) Hartm. [συν. της D. viridis s.l.]; Coeloglossum viride f. brevibracteatum Asch. & Graebn.; Coeloglossum viride f. collinum (Rupp ex W.Zimm.) Höppner; Coeloglossum viride f. dentatum Zapal.; Coeloglossum viride f. gracillimum Schur; Coeloglossum viride f. grandiflorum Zapal.; Coeloglossum viride f. integrum Soó [nom. inval.: χωρίς ένδειξη τύπου]; Coeloglossum viride f. islandicum (Lindl.) O.Gruss & M.Wolff; Coeloglossum viride f. lancifolium Rohlena; Coeloglossum viride f. longibracteatum Asch. & Graebn.; Coeloglossum viride f. microbracteatum Schur; Coeloglossum viride f. parviflorum Höppner; Coeloglossum viride f. purpureum Schur; Coeloglossum viride f. thuringiacum (Rupp ex W.Zimm.) Höppner; Coeloglossum viride subsp. islandicum (Lindl.) Kreutz; Coeloglossum viride var. collinum Rupp ex W.Zimm.; Coeloglossum viride var. islandicum (Lindl.) M.Schulze; Coeloglossum viride var. rhenanum Höppner; Coeloglossum viride var. subalpinum Rupp ex W.Zimm.; Coeloglossum viride var. thuringiacum Rupp ex W.Zimm.; Coeloglossum viride var. vaillantii (Ten.) Thell.; Entaticus viridis (L.) Gray [συν. της D. viridis s.l.]; Gymnadenia viridis (L.) Rich. [συν. της D. viridis s.l.]; Habenaria viridis (L.) R.Br. [συν. της D. viridis s.l.]; Herminium nankotaizanense Masam.; Himantoglossum viride (L.) Rchb. [συν. της D. viridis s.l.]; Orchis batrachites Schrank; Orchis ferruginea (F.W.Schmidt) F.W.Schmidt; Orchis virens Scop.; Orchis viridis (L.) Crantz [συν. της D. viridis s.l.]; Orchis viridis var. major Tinant; Orchis viridis var. vaillantii Ten.; Peristylus islandicus Lindl.; Peristylus montanus Schur; Peristylus viridis (L.) Lindl. [συν. της D. viridis s.l.]; Peristylus viridis var. macrobracteatus Schur; Platanthera islandica (Lindl.) Kraenzl.; Platanthera nankotaizanensis (Masam.) Masam.; Platanthera viridis (L.) Lindl. [συν. της D. viridis s.l.]; Satyrium alpinum F.W.Schmidt; Satyrium bracteatum Pers. [nom. illeg.: μεταγενέστερο ομώνυμο]; Satyrium ferrugineum F.W.Schmidt; Satyrium fuscum Huds.; Satyrium lingulatum Vill.; Sieberia viridis (L.) Spreng. [συν. της D. viridis s.l.]


Ελληνική κατανομή:
Νομός Γρεβενών Νομός Δράμας Νομός Ημαθίας Νομός Θεσσαλονίκης Νομός Καβάλας Νομός Καστοριάς Νομός Κοζάνης Νομός Πέλλας Νομός Πιερίας

Παγκόσμια κατανομή:
Northern Europe Middle Europe Southwestern Europe Southeastern Europe Eastern Europe Siberia Russian Far East Middle Asia Caucasus Western Asia China Mongolia Eastern Asia Northwestern Pacific North-Central Pacific Subarctic America Western Canada Eastern Canada Northwestern U.S.A. North-Central U.S.A. Northeastern U.S.A.

Σημειώσεις είδους:

Αν και γενικά αναφέρεται σαν 'Coeloglossum viride', λόγω των (με μια πρώτη ματιά) εμφανών μορφολογικών διαφορών του από τα υπόλοιπα μέλη του γένους (e.g. Buttler, 1991; Delforge, 2006; Πέτρου et al., 2009) , τυχόν αναγνώρισή του σε διαφορετικό γένος, καθιστά την Dactylorhiza Neck. ex Nevski [nom. cons.] παραφυλετική που σημαίνει πως θα πρέπει να διασπαστεί το γένος (Bateman et. al., 1997, 2003; Inda et al., 2012) -  τοποθέτηση που δεν είναι αρεστή για πολλούς λόγους (ανάμεσα σε άλλους, πως η μεταφορά του 'Coeloglossum' στην Dactylorhiza Neck. ex Nevski [nom. cons.] είναι μία αλλαγή σαν μονοτυπικό γένος, ενώ το αντίθετο απαιτεί πολλές δημοσιεύσεις ονομάτων). Για επιχειρήματα σε σχέση με τη διατήρησή του στο μονοτυπικό γένος 'Coeloglossum' δες Devos et al. (2006). Απλά να προστεθεί εδώ πως τα γένη είναι τεχνητές ομαδοποιήσεις ειδών (που είναι η μόνη φυσική ομάδα).

Στην Ελλάδα, βρίσκεται μόνο στην αλπική ζώνη σε λίγα βουνά στα βόρεια της χώρας. Οι Ευρωπαϊκοί πληθυσμοί του είδους ανήκουν στο τυπικό υποείδος - δύο υποείδη αναγνωρίζονται (WCSF, 28/5/2015). 


English

This species is usually found under the name 'Coeloglossum viride', because it is considered morphologically distinct (e.g. Buttler, 1991; Delforge, 2006; Πέτρου et al., 2009). However its recognition as a member of a distinct genus, makes Dactylorhiza Neck. ex Nevski [nom. cons.] paraphyletic and consequently in need of splitting (Bateman et. al., 1997, 2003; Inda et al., 2012) - a move that is not favourable for a plethora of reasons (amongst others, the inclusion of 'Coeloglossum' in Dactylorhiza Neck. ex Nevski [nom. cons.] required one new name to be published, the other option would require a multitude of new names). Arguments for keeping 'Coeloglossum' as a separate, monotypic genus, can be found in Devos et al. (2006). 

In Greece it can be found only in the alpine zone of certain mountains in the north of the country. European populations belong to the typical subspecies - two subspecies are accepted by WCSF (28/5/2015).  


Βιβλιογραφία/References

Bateman R.M., A.M. Pridgeon & M.W. Chase, 1997. Phylogenetic of subtribe Orchidinae (Orchidoideae,Orchidaceae) based on nuclear ITS sequences 2. Infrageneric relationships and reclassification to achieve monophyly of Orchis. Lindleyana Vol.12: 113–141.

Bateman R.M., P.M. Hollingsworth, J. Preston, L.  Yi-Bo, A.M. Pridgeon & M.W. Chase, 2003. Molecular phylogenetics and evolution of Orchidinae and selected Habenariinae (Orchidaceae). Botanical Journal of the Linnean Society Vol.142: 1–40.

Devos N, O. Raspe, A.L.  Jacquemart  & D. Tyteca, 2006. On the monophyly of Dactylorhiza Necker & Nevski (Orchidaceae): is Coeloglossum viride (L.) Hartman a Dactylorhiza? Botanical Journal of the Linnean Society Vol.152: 261–269.

Inda, L.A., M. Pimentel & M.W. Chase, 2012. Phylogenetics of tribe Orchideae (Orchidaceae: Orchidoideae) based on combined DNA matrices: inferences regarding timing of diversification and evolution of pollination syndromes. Annals of Botany Vol. 110(1): 71-90.


Τεκμηρίωση ονόματος/Nomenclatural documentation

τυπική δημοσίευση - protologue

εικονογράφηση που αναφέρεται στη τυπική περιγραφή - illustration cited in the protologue: fig. 6,7,8

λεκτότυπος - lectotype: Renz in Nasir & Ali (ed.),1984. Fl. Pakistan 164 : 32


Σημειώσεις:

http://orchid.unibas.ch/phpMyHerbarium/2126200/1/Dactylorhiza/viridis/Linnaeus_Carl/Bateman_Richard_M./specimen.php http://orchid.unibas.ch/phpMyHerbarium/2068362/1/Dactylorhiza/viridis/Linnaeus_Carl/Bateman_Richard_M./specimen.php http://orchid.unibas.ch/phpMyHerbarium/115026/1/Dactylorhiza/viridis/Linnaeus_Carl/specimen.php http://orchid.unibas.ch/phpMyHerbarium/302592/1/Dactylorhiza/viridis/Linnaeus_Carl/specimen.php http://www.greekorchids.gr/c_viride.htm