Ελληνικές Ορχιδέες In Situ | Ophrys |

Ophrys omegaifera subsp. omegaiferaH.Fleischm.

Ophrys omegaifera subsp. omegaifera H.Fleischm. 1925, Oesterr. Bot. Z. 74: 184

Συνώνυμα:

Ophrys appolonae Paulus & M.Hirth; Ophrys basilissa C.Alibertis, A.Alibertis & H.R.Reinhard; Ophrys fusca f. omegaifera (H.Fleischm.) Renz [συν. της O. omegaifera s.l.]; Ophrys fusca subsp. omegaifera (H.Fleischm.) E.Nelson [συν. της O. omegaifera s.l.]; Ophrys iricolor f. omegaifera (H.Fleischm.) Renz [συν. της O. omegaifera s.l.]; Ophrys lutea subsp. omegaifera (H.Fleischm.) Soó [συν. της O. omegaifera s.l.]; Ophrys omegaifera subsp. basilissa (C.Alibertis, A.Alibertis & H.R.Reinhard) H.Kretzschmar; Ophrys omegaifera var. basilissa (C.Alibertis, A.Alibertis & H.R.Reinhard) Faurh. Ophrys polycratis P.Delforge


Παγκόσμια κατανομή:
Southeastern Europe Western Asia

Σημειώσεις είδους:

Τα άτομα του είδους φέρουν χαρακτηριστικό θυρεό, του οποίου τα ανοιχτόχρωμα όρια έχουν σχήμα 'ω'.

Σημειώσεις ταξινόμησης

Η καταχώρηση ακολουθεί τους Dimopoulos et al. (2013), που αποδέχονται 3 υποείδη στη χώρα, σε αντίθεση με τους Petersen & Faurholdt (2007) και WCSF (7/6/2015) που αποδέχονται 3 υποείδη και μία ποικιλία (η διαφορά είναι πως το όνομα 'O. basilissa' θεωρείται συνώνυμο της O. omegaifera H.Fleischm. ssp. omegaifera). 

Τα άτομα του είδους (και κυρίως η O. omegaifera ssp. israelitica (H.Baumann & Künkele) G.Morschek & K.Morschek) μπορούν να μπερδευτούν με τη πρώτη ματιά μόνο με την O. fusca Link, στην οποία όμως η είσοδος της στιγματικής κοιλότητας στη βάση του χείλους έχει σχήμα 'V', ενώ στην O. omegaifera H.Fleischm. είναι καμπύλη, σχεδόν ευθεία. Σύγχυση μπορεί να προκληθεί μόνο με την Ophrys × brigittae H.Baumann (= Ο. fusca × O. omegaifera) που αν και φέρει το χείλος της O. omegaifera H.Fleischm, έχει είσοδο στιγματικής κοιλότητας σε σχήμα 'V' όπως η O. fusca Link (για περισσότερες πληροφορίες δες την καταχώρησή της Ophrys × brigittae H.Baumann). 

Το σύμπλεγμα έχει μελετηθεί με χρήση μοριακών δεικτών (Schlüter et al., 2007) και οι πληθυσμοί των υποειδών σχηματίζουν ομάδες ανάμεσα σε μέλη του τυπικού υποείδους, και φυσικά της Ophrys × brigittae H.Baumann.

Κλείδα για τα υποείδη στην Ελλάδα (με συνδέσμους που οδηγούν στην αντίστοιχη καταχώρηση)

1. Βάση του χείλους χωρίς γόνατο, κέντρο του χείλους σχεδόν επίπεδο ή ελαφρά θολωτό 

(φωτογραφία-σύνδεσμος)

               ssp. israetlitica (σύνδεσμος)

* Βάση του χείλους με γόνατο, κέντρο του χείλους (και όλο το χείλος) θολωτό 

(φωτογραφία-σύνδεσμος

               2

2. Περιθώρια χείλους με μακριές λευκές συνήθως τρίχες 

(φωτογραφία-σύνδεσμος)

               ssp. fleischmannii (σύνδεσμος)

* Περιθώρια χείλους απλά χνουδωτά

               ssp. omegaifera


English

Members of this species' flowers have a speculum with a well defined border line in the shape of 'ω'.

Notes on taxonomy

The treatment here follows Dimopoulos et al. (2013), which accept three subspecies occurring in Greece - Petersen & Faurholdt (2007) and WCSF (7/6/2015) accept three subspecies and one variety (the difference is the treatment of 'O. basilissa' as a synomym of O. omegaifera H.Fleischm. ssp. omegaifera). 

Members of O. omegaifera H.Fleischm. (especially O. omegaifera ssp. israelitica (H.Baumann & Künkele) G.Morschek & K.Morschek) can be confused initially with O. fusca Link, however the entrance of the stigmatic cavity at the base of the lip is 'V' shaped on this species (curved, almost straight in O. omegaifera H.Fleischm.). Confusion can arrise from the presence of Ophrys × brigittae H.Baumann (= Ο. fusca × O. omegaifera) which has a lip like O. omegaifera H.Fleischm, and a 'V' shaped stigmatic cavity entrance (for more information see the entry for Ophrys × brigittae H.Baumann). 

All the subspecies have been studied with the use of molecular markers (Schlüter et al., 2007) and their populations form groups inside members of the typical subspecies and Ophrys × brigittae H.Baumann.

Key to the subspecies in Greece (with links redirecting to the relevant entries)

1. Base of the lip without a bend, centre of the lip almost flat (or slightly domed - photographic link

               ssp. israetlitica (link)

* Base of the lip with a bend, centre of the lip (and the whole lip) domed (photographic link)

               2

2. Lip border bears long (usually white) hairs (photographic link)

               ssp. fleischmannii (link)

* Lip border velvety 

               ssp. omegaifera


Βιβλιογραφία/References

Dimopoulos, P., T. Raus, E. Bergmeier, T. Constantinidis, G. Iatrou, S. Kokkini, A. Strid & D. Tzanoudakis, 2013. Vascular plants of Greece. An annotated checklist: 1-372. Botanic gardens and botanical museum Berlin-Dahlem, Berlin and Hellenic botanical society, Athens. Berlin, Germany.

Schlüter, P.M., P.M. Ruas, G. Kohl, C.F. Ruas, T.F. Stuessy, & H.F. Paulus, 2007. Reproductive isolation in the Aegean Ophrys omegaifera complex (Orchidaceae). Pl. Syst. Evol., Vol.267: 105–119.


Τεκμηρίωση ονόματος/Nomenclatural documentation

τυπική δημοσίευση - protologue

συντύπος - syntype


Σημειώσεις:

https://orchid.unibas.ch/phpMyHerbarium/115382/1/Ophrys/omegaifera/Fleischmann_H./omegaifera//specimen.php