Neottia Guett. 1754, Hist. Acad. Roy. Sci. Mém. Math. Phys. (Paris, 4to) 1750: 374 nom. cons.

Συνώνυμα:

Archineottia S.C.Chen; Bifolium Nieuwl. [nom. illeg.: μεταγενέστερο ομώνυμο]; Cardiophyllum Ehrh.; Diphryllum Raf.; Diplandrorchis S.C.Chen; Distomaea Spenn.; Holopogon Kom. & Nevski; Listera R.Br. [nom. cons.]; Neottidium Schltdl.; Nidus Riv.; Nidus-avis Ortega; Ophris Mill. [nom. illeg.?]; Pollinirhiza Dulac


Παγκόσμια κατανομή:
Northern Europe Middle Europe Southwestern Europe Southeastern Europe Eastern Europe Northern Africa Siberia Russian Far East Middle Asia Caucasus Western Asia China Mongolia Eastern Asia Indo-China Malesia Subarctic America Western Canada Eastern Canada Northwestern U.S.A. North-Central U.S.A. Northeastern U.S.A. Southwestern U.S.A. South-Central U.S.A. Southeastern U.S.A.

Πληροφορίες γένους:

Ενδιαιτήματα

Βρίσκονται σε ποικιλία ενδιαιτημάτων και υψομέτρων (έως 4.200 m αναφέρονται στη βιβλιογραφία – eMonocot, 2/6/2014), αλλά πάντα σε θέσεις σχετικά υγρές. Τα 3 είδη που είναι παρόντα στην Ελλάδα, φυτρώνουν σε σε πυκνά δάση λιβάδια και υγρολίβαδα.

Επικονίαση

Η N. nidus-avis (L.) Rich. επικονιάζεται από ποικιλία εντόμων, αλλά αν αποτύχει, αυτογονιμοποιείται (Van der Clingel, 2001: 164). Επίσης υπάρχουν αναφορές πως ανθίζει και υπόγεια (Rasmussen, 2008: 262-263). H N. ovata (L.) Bluff & Fingerh. έχει άνθη με άφθονο νέκταρ, και υπάρχουν αναφορές για διάφορα έντομα που δρουν σαν επικονιαστές, καθώς και αράχνες (Van der Clingel, 2001: 164 σαν Listera ovata).

Ταξινομικές σημειώσεις

Τα αυτότροφα μέλη του γένους (''με πράσινα φύλλα''), ανήκαν στο γένος Listera R.Br., έως ότου ο Szlachetko (1995 στο Bateman, 2009) τα μετέφερε στην Neottia Guett. [nom. cons.], βασισμένος σε μορφολογικές μελέτες. Η θέση αυτή έχει επιβεβαιωθεί από μελέτες με τη χρήση τεχνικών μοριακής ταξινόμησης και χαίρει γενικής αποδοχής στη βιβλιογραφία (Bateman, 2009).

Το γένος έχει περίπου 60 είδη (eMonocot, 2/6/2015), τρία εκ' των οποίων είναι παρόντα στην Ευρώπη και στην Ελλάδα. Τα είδη αυτά είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και δεν μπορούν να μπερδευτούν μεταξύ τους. 

Στη καλλιέργεια

Υπάρχουν πρωτόκολλα για την αναπαραγωγή in vitro της N. ovata (L.) Bluff & Fingerh. τόσο με συμβιωτικές όσο με ασυμβιωτικές τεχνικές (Rasmussen, 2008: 270-271), αλλά τα φυτά είναι σπάνια στη καλλιέργεια. Δεν υπάρχουν αναφορές για βλάστηση σπόρων της μυκοετερότροφης N. nidus-avis (L.) Rich. με in vitro τεχνικές (Rasmussen, 2008: 266), οπότε φυτά που μπορεί να προσφέρονται στο εμπόριο είναι προϊόντα παράνομης συλλογής από το φυσικό περιβάλλον και δεν έχουν πιθανότητα επιβίωσης.

Κύκλος ζωής

Τα φυτά της N. nidus-avis (L.) Rich. είναι συνήθως μονοκαρπικά (i.e. πεθαίνουν μετά την άνθιση) αλλά τυχών άκρες ριζών που έχουν σπάσει μπορούν να αναπτυχθούν σε νέα φυτά (χαρακτήρας μοναδικός στην οικογένεια στις Neottia Guett. [nom. cons.], όπως στην N. ovata (L.) Bluff & Fingerh. – Rasmussen, 2008: 267-268, σαν Listera ovata).  Το ρίζωμα βλασταίνει την άνοιξη, σχηματίζει  2 αντίθετα φύλλα και ανθίζει συνήθως έως μέσα καλοκαιριού. Τα φυτά είναι σε λήθαργο φθινόπωρο και χειμώνα.


English

Habitats

They can be found in a variety of habitats and altitudes (up to 4.200 m are reported – eMonocot, 2/6/2015), always in relatively wet spots.The three species present in Greece can be found in dense forests and wet meadows.

Pollination

N. nidus-avis (L.) Rich. is pollinated by a variety of insects, but if everything fails, it can be autogamous (Van der Clingel, 2001:164). There are reports that flowering may happen completely underground (Rasmussen, 2008: 262-263). N. ovata (L.) Bluff &Fingerh. has nectariferous flowers, and there are reports that a plethora of different insect species act as pollinators, even spiders sometimes (Van der Clingel, 2001: 164 as Listera ovata).

Notes on taxonomy

The autotrophic members of the genus (‘plants with green leaves’) where considered members of Listera R.Br., until Szlachetko (1995 in Bateman, 2009) transferred them to Neottia Guett. [nom. cons.], based on morphological studies. This decision is upheld by studies using molecular taxonomy techniques, and is accepted by most authors (Bateman, 2009).

The genus has about 60 species (eMonocot, 2/6/2015) – three can be found in Europe and Greece. They are easily identifiable. 

In cultivation

N. ovata (L.) Bluff & Fingerh. seed can be germinated in vitro, using both symbiotic and asymbiotic techniques (Rasmussen, 2008: 270-271), however plants are rare in cultivation. There are no reports for the successful germination of N. nidus-avis (L.) Rich. seeds using in vitro techniques (Rasmussen, 2008: 266), consequently any plants found on sale should be considered as illegally collected from the wild and have no chance of surviving.

Life cycle

Plants of N. nidus-avis (L.) Rich. are usually monocarpic (i.e. they die after flowering). However any root tips that may have been broken, can form new plants - a feature unique in Orchidaceae to Neottia Guett. [nom. cons.] – Rasmussen,2008: 267-268 & 270-271 as Listera ovata). The rhizomes start sprouting in springtime, putting forward a stem with 2 opposite leaves and an inflorescence. Flowering occurs from late spring to mid-summer. Plants hibernate in autumn and winter.


Βιβλιογραφία/References

Bateman, R.M., 2009. Evolutionary classification of European orchids: the crucial importance of maximising explicit evidence and minimising authoritarian speculation. J. Eur. Orch., Vol.41(2): 243 – 318.

Van der Cingel, N.A., 2001. An atlas of orchid pollination: European orchids. 1st ed. CRC Press, Boca Raton, USA.